Bloga

Atzo, Donostian, amaiera eman zitzaion ekitaldi handi batekin 2023ko Donostiako gizarte-ekonomiaren hiriburutzari. Abenduaren 19an EKOS Ekonomia Sozialaren Sormen Jaialdia egin zen. Honekin, Ekonomia Soziala ikusarazi nahi izan da, eta, horretarako, ikasleei eta, oro har, jendeari gai horren inguruan duten sormena erakusteko eskatu zaie.

Eusko Jaurlaritzak, Europako Hiriburuko SS, CEPES, Konfekoop, ASLE, REAS Euskadi, EHLABE, GIZATEA, FUNKO eta Donostiako Udalak sustatu zuten ekitaldia. Horrez gain, Eroski, Gureak, ONCE eta Izar Cutting Toolsen laguntza izan zuen.

Helburua gizarte-ekonomiaren balioak zabaltzea izan zen, bi eratako sormen-piezen bidez: grafikoa eta ikus-entzunezkoa. Hona hemen proposamenak aurkezteko erabili diren gaiak: inklusioa, jasangarritasuna, helburu soziala, tokiko garapena, berdintasuna eta ekimen soziala.

Epaimahai profesional batek aukeratu ditu irabazleak, honako hauek osatuta: Jokin Díaz, Eusko Jaurlaritzako Ekonomia Sozialeko zuzendaria; Juan Antonio Pedreño Frutos, CEPESeko lehendakaria; Patxi Olabarria, KONFEKOOPeko lehendakariordea; eta Iñigo Soto, ASLEko ekintzailetzako teknikaria eta estrategia juridikoko koordinatzailea; Frinée Moreno, Laboxeko zuzendari sortzailea eta estrategia sozialaren arduraduna; Pablo Moratalla, Ehlabeko koordinatzailea; María José Rodrigo, Gizateako lehendakaria; eta Esther Irigaray Arrate, Funkoko lehendakaria.

Bereziki kontuan hartu ziren originaltasuna, parte-hartzea eta baldintzak betetzea. Epaimahai profesionalak ikasleen kategorian hautatutako irabazleek 2.000 €-ko saria lortu zuten, kategoria publiko orokorrean, 3.000 €-koa. Halaber, EKOS POPULARES izeneko sariak eman ziren. Horiek dira, oro har, publikoaren botoaren bidez aukeratutako irabazleak. Saria 500 €-koa izan zen ikasleen kategoriarako eta 500 €-koa kategoria publiko orokorrerako.

Lehenik eta behin, Cristina Garcíari, Mariana Santosi, Ibaizabal Ikastolako taldeari eta Lauaxeta Ikastolaren taldeari eman zitzaizkien EKOS Populares sariak. Kategoria horretan boto gehien jaso zituztenak izan ziren, eta epaimahai popularrak finalisten artean lan onenak aukeratzeko ardura izan zuen.

Ondoren, EKOS Aipagarrietan, enpresek aukeratu zituzten sarituak finalisten artean, beren jarduerari gehien lotutako gaien arabera. Gureakek Nerea Seguesen lana aukeratu zuen irabazle. Eroskik Mariana Santos izendatu zuen jasangarritasunaren arloko irabazle.

Tokiko Garapeneko saria, Izar Cutting Tools-ek emana, Ainara Delgadorentzat izan zen. Esentzia sozialaren kategorian, ONCEk emandakoa, saria Fernando Lobatorentzat izan zen, haren ordez Yolanda Hilario emazteak jaso bazuen ere. Berdintasunaren gaia, Eusko Jaurlaritzaren eskutik, José María Vizcayari eman zitzaion, eta Ekintzailetza Sozialaren gaia, LABORAL Kutxak emandakoa, Alberto Catenacciri.

Azkenik, eta ekitaldiaren amaieran, Borja González artista aitzindaria izan zen harearen gaineko pinturan. Urrezko EKOS sari garrantzitsuenen banaketa egin zen. Hauek izan ziren irabazleak: Inhar Mutiozabal, ‘Arnasa’ grafikoa; Gerardo López, ‘Pertsonak Erdigunean’ ikus-entzunezkoa; Ander Vázquez, Jon Redondo, June Ras eta Oleksandr Andrushkiv, ‘Un mundo de color’ grafikoa; eta Ainara Delgado, ‘Economía social’ ikus-entzunezkoa.

Iturria: OVES/GEEB

Argazkia: Diario Vasco

Donostiako Zuzenbide Kooperatiboko IV. Nazioarteko Foroa dela eta, “Kooperatiben Euskal Legea Nazioarteko Zuzenbide Kooperatiboaren testuinguruan” liburua aurkeztu zen, Aitor Bengoetxeak, Aingeru Ruizek eta Itziar Villafañezek zuzendua. Hainbat adituk parte hartu dute liburu horretan.

Lanaren lehen zatian, arlo horretako adituek zuzenbide kooperatiboa aztertzen dute nazioarteko ikuspegitik, kontinente guztien bitartez. Kapitulu honetan parte hartu dute Hagen Henry, Dante Crrecepción, Wily Tadjudje, Akira Kurimoto, Ann Apps eta Aitor Bengoetxeak. Ondoren, kooperatiben euskal lege berria aztertzen da, ikuspegi desberdinetatik, hala nola, akademikoa, instituzionala eta sektorekoa; Itziar Villafañez, Elena Pérez eta Martin Rekaldek hartu dute parte. Azkenik, Satiago Merinok Euskadiko Kooperatiben Kontseilu Gorenak lege berriaren argitan duen zeregina erakusten du. Gainera, liburuaren hitzaurrea Patxi Olabarriak egin du, Euskadiko Kooperatiben Kontseilu Gorenaren lehendakariak.

Lan honen helburua da 2021eko urriaren 1ean Donostian izan zen Zuzenbide Kooperatiboari buruzko jardunaldi akademikoan hainbat adituk azaldu zituzten ideiak, ezagutzak eta proposamenak jasotzea. Liburu honetako egileek hartu zuten parte jardunaldian.

EHUko GEZKI Institutuak antolatu zuen eta Euskadiko Kooperatiben Kontseilu Gorenak finantzatu zuen. Era berean, lan hau GEZKIko kideek (Aingeru Ruiz, Aitor Bengoetxea eta Itziar Villafañez) argitaratu dute eta EKKGk finantzatu du.

Liburu hau euskaraz, gaztelaniaz eta ingelesez dago eskuragarri.

Iturria: OVES/GEEB

Abenduaren 13an, “Gizarte Erresilienteak 2.0. Ekonomia Sozial eta Solidarioaren mugaz gaindiko ikuspegia”ri buruzko mintegia egin zen, Euskal Herriko Unibertsitateko GEZKI Institutuak, Bordeauxeko Unibertsitateko Émile Durkheim Zentroak eta Euskampusek antolatuta. Jardunaldia GEZKI Institutuak sustatzen dituen ikerketa-mintegien barruan kokatu zen, eta ikerketa-komunitatearen arteko topaguneak sortzea helburu dute.

Lan-mintegi horretan, “Ekonomia sozial eta solidarioaren mugaz gaindiko ikuspegia” izan zen gaia, eta Bordeleko Unibertsitateko Émile Durkheim Zentroko, Euskal Herriko Unibertsitateko GEZKI Inztitutuko eta Nafarroako Unibertsitate Publikoko Ekonomia Sozialaren Katedrako ikertzaileek, irakasleek eta doktoregaiek parte hartu zuten.

Lan-programan ikerketa-zentroen aurkezpenak eta bi lurraldeetako doktore-tesien aurkezpenak egin ziren. Topaleku hori oso interesgarria eta aberasgarria izan zen, bai parte-hartzaileentzat, bai etorkizuneko lanentzat.

Xabier Itzainak aurkeztu zuen Émile Durkheim zentroa. Ikerketa-zentro hau gizarte-zientzietako laborategi orokorra da, eta 130 pertsona inguru biltzen ditu; besteak beste, kide titularrak, batez ere soziologoak eta politika-zientzietakoak, baina baita legelariak, ekonomialariak eta historialariak ere, baita ikerkuntzan laguntzen duten langileak eta doktoregaiak ere.

Émile Durkheim Zentroaren lanak ikerketa-ardatzen inguruan egituratzen dira, eta horietan lankidetza galdera eta objektu komunen inguruan batzen da. Gaur egun, ardatzak hurrengoak dira: 1. PARASITE (Desberdintasun-, tentsio- eta erronka-egoeran dauden aktoreen baliabideak aztertzeko); 2. PEPS (Politika, Hauteskundeak, Politikak eta Elkarteak); 3. REVER (erresilientzia, zaurgarritasuna eta baliabideak); 4. SENS (Zientziak, Ingurumena, Osasuna); 5. Nazioarteko soziologia(k).

GEZKI Institutuaren aurkezpena Aitziber Etxetzarreta zuzendariak egin zuen, eta Institutuaren osaera, ikerketa-ildoak eta egungo lan-ildoak ezagutarazi zituen. GEZKI 1980ko hamarkadan sortu zen unibertsitate-institutua da, kooperatibismoaren presentzia handia duen euskal testuinguruan.

Hauek dira ikerketa-ildo garrantzitsuenak: Demokrazia eta langileen parte-hartzea enpresan; Ekonomia soziala eta solidarioa eta gizarte-berrikuntza; Gizarte-ekonomiako erakundeen gobernantza eta zuzenbidea; eta Kooperatiben globalizazioa eta nazioartekotzea. Hala ere, ESS eta generoaren, lanaren edo hiri-garapen iraunkorraren inguruko politika ekonomikoaren eta ekonomia sozialaren inguruko lan-ildo berriak hasi dira. Gainera, Institutuak Ekonomia Sozial eta Solidarioko Unibertsitate Masterra du, baita “Ekonomia sozialean eta bere zuzenbidea” ikerketa-taldea ere.

Era berean, Ekonomia Sozialaren Euskal Behatokiaren (GEEB) laguntza du Euskal Autonomia Erkidegoko Ekonomia Sozialaren jarduera identifikatzeko eta kuantifikatzeko.

Azkenik, ikerketa-zentroetako doktoregaiek beren doktorego-tesiak aurkeztu zituzten:

-Elkartasun kontzeptuaren bilakaera Frantzian, eta ekonomia solidarioaren beharra Turkiako, Irakeko eta Siriako Kurdistango geografia politikoan, Olivier Gajac doktoregaiarena.

-Tokiko gobernantza-eredua, tokiko garapenean eta ekonomia sozial eta solidarioan oinarritutako inklusiorako: Beterri-Buruntzako eskualde-esperientzia, Andoni Zulaika doktoregaiarena

-Kooperatibaren laneko aurrekontu juridikoak, Kolonbiako lan elkartu duinaren alternatiba gisa, Carlos Julio Zuluaica doktoregaiarena.

-Tokiko moneta baten Soziologia politikoa: Eusko Jaurlaritzaren kasua, Mathilde Fois-Duclerc doktoregaiarena.

-Ekonomia sozial eta solidarioan eragile anitzeko diplomazia sortzea: soziologia politikotik hurbilketa bat, Marion Pouzoulet doktoregaiarena.

-Euskal kooperatiben mugimendua: Euskal Herriko kooperatiben historia eta nortasuna, Miguel de la Fuente doktoregaiarena.

-Energia-komunitateak, egungo egoeraren azterketa eta faktore bultzatzaile nagusien zehaztapena, Iratxe Legarra doktoregaiaren eskutik.

-Frantzia, Espainia eta Euskadiko erreakzio sektorialen hurbilketa soziologiko konparatua, ekonomia sozial eta solidarioko lege eta politika publikoen aurrean, Ander Plaza doktoragaiarena.

Iturria: OVES/GEEB

Juan Fernando Álvarez irakasleak, Javeriana Unibertsitate Pontifizioko irakasleak, Montrealeko Quebeceko Unibertsitateko Marie Bouchard irakasleak, Johannes Kepler de Linz Unibertsitateko Dorothea Greiling irakasleak eta Zaragozako Unibertsitateko Carmen Marcuello irakasleak argitaratua.

“Annals of Public and Cooperative Economics” aldizkariak zenbaki berezi bat proposatzen du, gizarte-ekonomiari eta enpresa publikoei buruzkoa, eta erakunde horiek genero-ikuspegitik partekatzen dituzten espazioak, erronkak eta aukerak identifikatzen ditu. Teknika kuantitatiboetan nahiz kualitatiboetan oinarritutako ebidentzia eta ezagutzak emateko, beharrezkoa da hainbat diziplinatatik aztertzea, hala nola ekonomiatik, soziologiatik, zuzenbidetik edo historiatik. Ikerketa-arlo hauek proposatzen dituzte:

– Gizarte-ekonomiaren eta ekonomia feministaren arteko artikulazioan sakontzea, gizarte-ekonomian genero-berdintasuna mugatzen duten faktoreak identifikatuz, genero-sistematik haragoko praktika eraldatzaileak eta zeharkakoak bilatzeko diziplina anitzeko ikuspegitik.

-Gizarte-ekonomiako erakundeek genero-desberdintasunaren arloan dituzten erronkak aztertzea, bereizketa bertikala eta horizontala, soldata-desberdintasunak eta beste gai garrantzitsu batzuk barne. Helburua ez da kontzeptu horiek kuantifikatzea soilik, baizik eta xehetasunez ulertzea zein diren erakunde horietan benetako berdintasuna sustatzen edo zailtzen duten funtsezko faktoreak. Beraz, lehentasun bat da genero-berdintasuna lortzen lagundu edo oztopa dezaketen palankak identifikatzea.

– Desberdintasunak murrizteko sartutako politika eta praktiken eragina neurtzea. Adierazle kritikoen definizioak eta denboran duten bilakaera neurtzeak, luzetarako ikuspegian oinarrituta, aukera emango du genero-berdintasunaren alde egiten ari diren aurrerapenak frogatzeko eta bilakaera horretan eragin handiena duten funtsezko elementuak identifikatu eta ulertzeko.

-Enpresa publikoen zuzendaritza-organoetako emakumezkoen irudikapenen arrakasta-faktoreei eta porrotei heltzea administrazioko maila guztietan (nazionala, eskualdekoa eta tokikoa).

-Sektore publikoaren konpromisoen arabera “generoa sortzeko” ikuspuntuak aztertu eta ebaluatzea: Garapen Iraunkorreko Helburuak (GJH), ELGAren printzipioak enpresa publikoen administrazio-kontseiluetan eta arau-esparru nazionalak. enpresa publikoak eta arau-esparru nazionalak, genero-berdintasunaren printzipio demokratikoa sustatzeko.

– GJHei buruzko txostenetan, iraunkortasun-txostenetan eta ELGAko herrialdeetan eta ELGAkoak ez diren herrialdeetan estatuko enpresen generoarekin zerikusia duten kudeaketa-enpresa publiko praktikoen generoarekin lotutako kudeaketa-praktiketan genero-gaiak nola lantzen diren aztertzea.

Jarraibide praktikoak: aurkezpena eta epea

Artikulu guztiak Annals of Public and Cooperative Economics (mc.manuscriptcentral.com/apce lineako plataformaren bidez bidali behar dira. Zenbaki berezirako aintzat hartutako lan batzuk Generoko eta Gizarte Ekonomiako Lan Taldean aurkeztu dira, CIRIEC Internacionalek antolatuta. Lan guztiak, bai WGn aurkeztuak bai zuzenean aldizkarira bidaliak, pare anonimoen bidez berrikusiko dira, APCEk bidalketarako ematen dituen jarraibideen arabera.

Edizio berezirako aurkezpen guztietarako azken eguna 2024ko apirilaren 1a da.

Edizio berezirako aurkezpen guztietarako azken eguna 2024ko apirilaren 1a da.

Informazio gehiago nahi izanez gero, jarri harremanetan Dorothea.Greiling@jku.at, cmarcue@unizar.es

Iturria: Nazioarteko CIRIEC

Urtarrilean itzuliko gara gizarte ekonomiako albiste, argitalpen eta ekitaldi gehiagorekin!

Gaur hasiko da Zuzenbide Kooperatiboari buruzko Nazioarteko IV. Foroa Donostiako Carlos Santamaria Zentroan (UPV/EHU). Bertan mundu osoko adituak bilduko dira. Foroaren gai nagusia hau da: “Kooperatiben arteko lankidetza-printzipioa: iraganaren edo etorkizunaren hasiera?”

Aurkezpenaren eta inaugurazioaren arduradunak hauek izango dira: David Hiez, Iuscooperativum-eko lehendakaria; Aitziber Etxezarreta, GEZKIko zuzendaria; Alberto Emparanza, UPV/EHUko Zuzenbide Fakultateko dekanoa; Santosh Kumar, ACIko Zuzenbide zuzendaria; Aitor Zurimendi, EHUko idazkari nagusia; Patxi Olabarria, Kooperatiben Kontseiluko Lehendakaria; eta Jokin Díaz, EJko Gizarte Ekonomiako zuzendaria.

Kooperatiben arteko lankidetza da hasierako saioaren gaia, eta hizlariek gaiaren hurbilketa orokorra egingo dute. Bertan parte hartuko dute Hagen Henrÿk, Carlos Vargasek eta Gemma Fajardok, beren hitzaldiekin.

Jardunaldiaren bigarren saioan zerga zuzenbidetik hurrenkera bat egingo dute Ann Appsek eta Marina Aguilarrek.

Eguneko hirugarren panelean kooperatiben arteko lankidetza aztertuko da, praktikaren ikuspegitik. LKS Next Legaleko Oihana García eta Beñat Salaberria abokatuek hartuko dute parte.

Bazkaltzeko etenaldiaren ondoren, eguneko komunikazioak aurkeztuko dira, eta, azkenik, mahai-ingurua egingo da: “kooperatiben arteko lankidetza euskal kooperatibismotik begiratuta”. Patxi Olabarria; Rosa Lavín, Konfekoopeko presidentea; Iñigo Iñurrategi, Mondragon Corporationekoa; Nekane Artola, Euskal Herriko Ikastolak SCEkoa; Beñat Irasuegi, Olatukooekoa; eta Paul Iano, Coopyclekoa izango dira parte hartzaileak.

Zalantzarik gabe, lehen jardunaldia oso aberasgarria izango da, eta bertan elkartuko dira kooperatiben arteko lankidetzari buruzko ikuspegi desberdinak eta oso interesgarriak emango dizkiguten pertsonak.

Saio guztiak on line jarrai daitezke

Iturria: OVES-GEEB

KoopFabrikaren Ekintzailetza Kooperatiboko Eskola Donostiako Cristina Enea Fundazioan egingo da aurten eta dagoeneko zabalik dago 8. edizio honetako izen-ematea.

Pasa den azaroaren 17an egin zen 8. Edizio honetako aurkezpena Donostiako Cristina Enea Fundazioan. Jardunaldian, proiektuko parte diren hainbat pertsonek parte hartu zuten: Gipuzkoako Foru Aldundiko Nagore Manzanok “lurralde garapen orekatu bat eta enpresa eredu zehatz bat sustatu” nahi dutela azpimarratu zuen, “lurraldearekiko eta pertsonekiko konpromisoa duena”. Bestalde, Eusko Jaurlaritza Oihane Mujika EJko Gizarte Ekonomiaren Plan Estrategikoari buruz aritu zen eta “enpresak egonkortzeko prestakuntza eta informazioa funtsezko” direla adierazi zuen. Jardunaldi honetako ponentzia gonbidatua Coòpolis-eko Hernan Córdobarena izan zen, Kataluniako azken urteetako esperientzien inguruan hitzaldi inspiragarria eman zuena, zehazki, Kataluniako politika publikoek garapen kooperatiboaren sustapenari egindako ekarpenari buruz. Bere hitzetan, “Kataluniako benetako aldaketa, Generalitateak tokiko mugimenduei protagonismoa onartzean etorri zen”.

Antolatzaileak Olatukoop, MUko LANKI Ikertegia eta EHUko GEZKI Institutua dira. Bertan izan zen GEZKIko zuzendaria Aitziber Etxezarreta. GEZKItik Koopfabrikako esparruan aurten burutuko den lana hurrengoa da: Ekonomia Sozial Eraldatzailearen logikari jarraituz egun indarrean diren esperientzia komunitario ezberdinen sistematizazio lana burutuko da, horiek beste eskualde batzuetan erreplikatzeko beharrezko elementuak identifikatzeko asmoz. Esperientzia horien artean elikadura sektorean, energian, zaintzan, plataforma kooperatibismoan edota tokiko monetaren esparruan erreferentziazkoak diren kasuak aztertuko dira, eta horiek eskalatzeko baldintzen inguruko gida bat burutuko da.    

Ekintzailetza programa

Ekintzailetza kooperatiboko eskolaren bidez proiektu komunitarioak sortzeko prozesuan laguntza ematen da.

12 formazio-saiok (hauetako 6 saio gehigarri irekiak dira eta hautazkoa da bertan parte hartzea) eta bidelaguntza aldiak osatzen dute ekintzailetza kooperatiboko eskola.

Formazio-saioetan proiektua garatzeko beharrezkoak diren ezagutzak jasoko dira. Hauei esker, proiektuaren atal ezberdinak landu ahal izango dira eta Ekonomia Sozial Eraldatzailean kokatzeko aukera izango dute parte hartzaileek.

Edonork har lezake parte KoopFabrikan, baina bereziki kolektibo hauentzat da erabilgarria:

• Proiektu kolektibo bat martxan jarri nahi duten norbanako zein taldeak.
• Beraien jarduera hobetu edo profesionalizatu nahi duten elkarteak.
• Ekonomia sozialean kokatu edo kooperatiba bihurtu nahi duten enpresak.
• Ekonomia sozial eraldatzailean kokatu nahi duten erakunde publikoetako kideak

2017an abian jarri zenetik, 680 pertsona baino gehiagok hartu dute parte formazio edo jardunaldietan eta 135 proiektu inguru bidelagundu dituzte.

Informazio gehiago https://koopfabrika.eus/

Iturria: KoopFabrika

Azaroaren 16an eta 17an Donostiako Kursaalean Gizarte Ekonomiako Enplegu Azoka-FESLAN egin zen, Donostiako hiriburutzaren esparruan, Lanbideren eta Eusko Jaurlaritzako Lan eta Enplegu Sailaren eskutik.

“Gizarte-ekonomiaren etorkizuna zu zara” lemapean, ekonomia-jardueraren sektore guztiak bildu zituen tamaina guztietako enpresekin: enpresa-talde handiak, Europako eta munduko liderrak kasu batzuetan, ETEak eta mikroETEak, hainbat arlo estrategiko barne.

Azoka horren barruan, Biltzar bat egin zen, gizarte-ekonomiako hainbat familiaren ahotsak entzuteko aukera eman zuena; besteak beste, ASLE, EHLABE, GIZATEA, REAS, FUNKO, KONFEKOOP eta Mondragon, EHU eta Deustuko euskal unibertsitateak.

“Gizarte-ekonomiako euskal familiekin hausnarketa partekatua Gizarte-ekonomiako unibertsitate-prestakuntzari buruz” izeneko txostenari buruzko ponentzia egin zuten: Aitziber Etxezarretak, EHUko GEZKI, Zuzenbide Kooperatiboaren eta Gizarte Ekonomiaren Institutuko zuzendaria; Marta Encisok, Deustuko Unibertsitateko irakasle titularra eta Kooperatibismoaren eta Gizarte Ekonomiaren arloko ikertzailea; Saioa Arandok, Mondragon Unibertsitateko Enpresagintzako Lankidetza eta Koordinazio Zientifikoaren arloko koordinatzailea.

Azoka horrek Ekonomia Soziala alternatiba sozial eta ekonomiko gisa sustatzen lagundu nahi izan zuen. Zalantzarik gabe, FESSLAN ekimena, kalitateko enplegua eta talentua erakartzeko tresna izan zen. Azoka profesionalentzat, ikasleentzat eta, oro har, herritarrentzat izan zen. Standak bi gunetan banatu ziren, erakundearen eta/edo enpresaren tipologiaren arabera.

INDUSTRYLAN izan zen industria-sektorearen topagunea, non lan-eskatzaileek gizarte-ekonomiako erreferenteak aurkitu ahal izan baitzituzten arlo horretan. SERVICELANek zerbitzuen sektorean garrantzi handiena duten IHko agenteak izan zituen. Era berean, Enplegu Zerbitzuetako hainbat ordezkari (Lanbide…) bertan izan ziren eta beren espazioa izan zuten.

Iturria: DonostiaSan Sebastián 2023